Yusifbəylilərin mülkü Gəncədə, Nəsib bəy Yusifbəyli küçəsi, 21-də, Səfərabad məhəlləsində yerləşir. Bina 1877-ci ildə inşa edilib. Azərbaycanın görkəmli dövlət və siyasi xadimi, Cümhuriyyətin banilərindən biri olan Nəsib bəy Yusifbəyli (1881-1920) bu tarixi evdə anadan olub və yaşayıb. Bu ev onun atası Usuf bəy (1852-1922) tərəfindən tikilib.
Dövrünün tanınmış ziyalısı olan Usuf bəy “Difai” partiyasının ən fəal üzvlərindən olub və hələ 1905-ci ildə partiyanın yaradılması üçün ilk müzakirələr bu evdə keçirilib. Bu evdə, həmçinin onun daha iki oğlu Həmid, Eyyub və iki qızı - Şükufə ilə Xanım dünyaya gəliblər. Həmid bəy (1878-1942) hələ XIX əsrin sonlarında Gəncədə ilk dəfə bu evdə ictimai kitabxana açıb. Dövrünün azsaylı ziyalı xanımlarından olan Şükufə xanım isə çar dövründə Gəncədə ilk uşaq bağçasını açıb. O, sovet işğalından sonra bağçanı bu evə köçürməklə Yusifbəylilər mülkünün müsadirə edilməsinin qarşısını ala bilib.
Hazırda mülkdə Yusifbəylilərin ev-muzeyi yerləşir. Burada 1889-cu ildə möhkəm ağacdan düzəldilmiş masa, onun həyat yoldaşı Şəfiqə xanımın cehizi olan çay dəsti, cehizlik dolabı və başqa əşyalar qorunub saxlanılır. Evdə, həmçinin XX əsrin əvvəllərində çap olunmuş, Nəsib bəyin qayınatası İsmayıl bəy Qaspıralının 1912-ci ildə hədiyyə etdiyi “Quran” kitabı var.
Bina Şərq və Qərb memarlıq üslubunda, Gəncənin əksər binaları kimi qırmızı kərpicdən tikilib və bu günə kimi ilkin görünüşünü saxlayıb. Yusifbəylilərin evinin qarşısında istiqlal, maarifçilik və elm tarixinə öz töhfələrini vermiş 8 nəfərin barelyefi vurulub.
Mənbələr:
