Nanə arağı, əsasən, Gəncədə və ətraf rayonlarda məşhur olub. Təbii müalicəvi xüsusiyyətlərə malik nanə yarpağından hazırlanan araq Azərbaycanda ən azı 200 illik tarixi olan türkəçarə reseptidir.
Müalicəvi içəcəyə “araq” deyilsə də, bu məhlul adi spirtli içkilər kimi istifadə olunmur. Araq müxtəlif çiçək, gül və otlardan hazırlanmış dərman cövhərlərinə də deyilib. Bu cür cövhərlərdən biri isə məhz nanə arağıdır.
Nanə arağı orqanizmdə gedən proseslərin tənzimlənməsində, diabet, böyrək və ürək xəstəliklərinin müalicəsində istifadə edilir. Onun digər faydaları da var:
Nanə yuyulub qazana qoyulduqdan sonra bəlli miqdarda üzərinə su əlavə edilir. Qazanın üzərinə qapaq və ney qoyulur. Qapaqla qazanın arasının sonradan qopmağı asan olması üçün duzlu xəmirlə lehimlənir.
Neydən çıxan çıxıntılara qarğı çubuqları taxılır və onun bir ucu mis güyümə yerləşdirilir. Güyüm əvvəldən hazırlanmış soyuq su ilə dolu quyuya qoyulur, ətrafı və buxar çıxa biləcək yerləri bərkidilir. Bundan sonra qaz yandırılır.
Qaynağa düşdükdən sonra 5-6 saat aşağı odda qaynadılır. Bütün bu müddət ərzində daim qazın az və ya çoxluğuna, xəmirlə lehimlənmiş yerlərin qoparaq buxarın qaçmamasına nəzarət olunur. Qaynama zamanı nanə ilə birgə su qaynayaraq buxara çevrilir və qarğılar vasitəsilə soyuq suda olan güyümə daxil olur. Burada buxar suya dönərək nanə arağına çevrilir.
Hal-hazırda bir çoxları nanə arağı satmaq üçün onu kustar və ya digər təzə metodlarla çəkməyə çalışırlar. Gəncədə çox az sayda qədimdən bu işlə məşğul olan insanlar qalıb.
Mənbələr:
