1804-cü ildə Gəncə xanlığı ruslar tərəfindən işğal olunduqdan sonra xalq arasında mərhum Cavad xanın zəngin xəzinəsi haqqında əfsanələr yayılmışdır.
Deyilənlərə görə, rusların qalaya basqın etmək niyyətlərini qabaqcadan görən hökmdar xəzinənin işğalçıların əlinə keçməyindən ehtiyat edirdi. Belə şayiələr mövcud idi ki, qalanın altında yeraltı keçidlər var və Cavad xan öz xəzinəsinin böyük hissəsini bu yeraltı mağarada basdırmışdır. Xanlığın son günlərində tez-tez öz qalasına mahir qazmaçılar çağırırdı. Hətta belə şayiələr gəzirdi ki, bu qazmaçılar ehtiyat məqsədilə oradan geri qayıtmırlar. Cavad xanın xəzinəsinin digər bir hissəsinin isə qalada, Xan bağında basdırıldığı deyilirdi.
XIX əsrin ikinci yarısında xan xəzinəsini axtaranlar İçqalada xana məxsus evləri və xan sarayından başlayan yeraltı yolların bir hissəsini qazıb xarabalıqlara çevirmişdilər. Xanın gizlədilmiş xəzinəsi haqqında eşidən tamahkar ermənilər də xandan qalmış var-dövləti əldə etmək istəyirdilər. Lakin sonradan məlum oldu ki, onları 1820-ci illərdə İrandan gizlicə Gəncəyə gələn Cavad xanın oğullarından biri (ehtimal edilir ki, Uğurlu ağa) çıxarıb, özü ilə aparmışdır. Rus generalı Vasiliy Potto bu hadisələri təsvir edərək yazırdı: “Ermənilər əllərindən sürüşüb çıxmağa macal tapmış bu xəzinəni düşünərək ah-vay edirdilər”.
Mənbələr:
