1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Ermənistan silahlı qüvvələri beynəlxalq hüquq normalarını pozaraq Xocalı şəhərinin yatmış əhalisinin üzərinə ağır hərbi texnika yeridib. Bu dəhşətli cinayət əməli nəticəsində 613 nəfər dinc azərbaycanlı qətlə yetirilib, onlardan 63-ü uşaq, 106-sı qadın, 70-i qoca olub.
Xankəndidən 10 kilometr cənub-şərqdə, strateji məntəqədə yerləşən, Dağlıq Qarabağda yeganə hava limanının olduğu Xocalı fevralın ikinci yarısından başlayaraq, Ermənistan hərbi birləşmələri tərəfindən tam mühasirəyə götürülüb. Dinc sakinlərin dəstə halında və ya təklikdə mühasirədən çıxmaq üçün göstərdiyi bütün cəhdlərin qarşısı alınıb.
Artıq 25 fevraldan Dağlıq Qarabağdakı erməni terrorçu dəstələri və keçmiş sovet ordusunun Xankəndi şəhərində yerləşən 366-cı motoatıcı alayının şəxsi heyəti Xocalıya hücum etdi. Şəhərə hücum toplardan, tanklardan olmuşdu.
Bir çoxları qaçaraq meşədə gizlənməyə çalışmışdı, lakin şaxtada həlak olmuşdu. Bəzi sakinlər erməni vəhşilərinin əlinə düşməmək üçün öz həyatına qəsd etmişdi, erməni əsirliyinə düşənlər isə vəhşicəsinə qətlə yetirildilər. Fevral ayının 28-i bir qrup yerli jurnalistlər 2 helikopter vasitəsilə azərbaycanlıların həlak olduğu yerə çata bildilər. Bu vertolyotlar ermənilər tərəfindən əhatəyə alındıqlarına görə onlar yalnız 4 cənazəni götürə bildilər. Mart ayının əvvəllərində bir qrup yerli və xarici jurnalistlər hadisə yerinə yenidən gəldilər. Bu dəfə onlar bir sıra başqa vəhşilikləri aşkar etmişdilər: meyitlərin dərisinin soyulması, onların yandırılması, burun, qulaq və digər orqanlarının kəsilməsi və s.
Faciə zamanı 8 ailə tamamilə məhv edilib, 25 uşaq hər iki valideynini, 130 uşaq valideynlərindən birini itirib. Həmçinin 487 dinc sakin ağır yaralanıb, 1275 nəfər girov götürülüb. Girov götürülənlərdən 150 nəfərin, o cümlədən 68 qadının və 26 uşağın taleyi naməlumdur.
Milli Məclisin 1994-cü il 24 fevral tarixli qərarına əsasən, 26 Fevral - Xocalı Soyqırımı Günü elan edilib.
