top
Azərbaycanın ilk təhsil naziri: gəncəli Nəsib bəy Yusifbəyli
02 dekabr 2021, 13:00
- +

Azərbaycanın ilk təhsil naziri: gəncəli Nəsib bəy Yusifbəyli

Nəsib bəy Yusifbəyli 1881-ci ildə Gəncədə ziyalı ailəsində anadan olub. Orta təhsilini Gəncə klassik gimnaziyasında alıb. Daha sonra Novorossiysk Universitetinin hüquq fakültəsinə daxil olub.

Nəsib bəy çar hökuməti tərəfindən təqiblərə məruz qaldığından, 1906-cı ildə Krımın Bağçasaray şəhərinə gedib. O, türk dünyasının ictimai-siyasi xadimi, İsmayıl bəy Qaspıralının redaktoru olduğu "Tərcüman" qəzetində işləməyə başlayıb.

1908-ci ildə Türkiyənin İstanbul şəhərinə gedib, "türk dərnəyi" adlı cəmiyyətə üzv olub. Nəsib bəy 1909-cu ildə Gəncəyə qayıdıb və "Mədrəseyi-ruhaniyyə" məktəbində müəllim işləməyə başlayıb. Yusifbəyli Gəncədə yaşasa da, "Tərcüman" qəzetində müxtəlif yazılarla çıxış edib. O, 1911-ci ildə Gəncədə bələdiyyə idarəsində ictimai-siyasi fəaliyyətə başlayıb.

Yusifbəyli Gəncədə Müsəlman Xeyriyyə Cəmiyyətinin, Müsəlmanlar İçərisində Maarifi Yayan cəmiyyətin və Aktyorlar Cəmiyyətinin fəaliyyətində iştirak edib. O, həmçinin "Difai" partiyasının üzvü idi.

1917-ci ildə Fevral-burjua inqilabından sonra Yusifbəyli Gəncədə yaranan Türk Ədəmi-Mərkəziyyət Partiyasına və Müsəlman Milli Komitəsinə başçılıq edib. 1917-ci ildə Bakıda Birinci Müsəlman qurultayında Nəsib bəy bu sözləri demişdir: "Kim deyə bilər ki, biz özünü idarəetmə səlahiyyətində olan bir millət deyilik?!".

1918-ci ilin 22 aprelindən, 26 maya qədər Zaqafqaziya Demokratik Federativ Respublikasında Nəsib bəy Yusifbəyli maarif naziri vəzifəsində çalışıb. 28 may 1918-ci ildə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti qurulduqdan sonra Fətəli Xan Xoyskinin təşkil etdiyi birinci hökumət kabinəsində Yusifbəyli maliyyə və xalq maarifi naziri, ikinci və üçüncü hökumət kabinələrində isə xalq maarifı və dini etiqad naziri vəzifələrini tutub.

1919-cu ilin martında Xoyskinin hökumət kabinəsi istefa verir və Nəsib bəy yeni hökumət kabinəsi yaradır. Nəsib bəy Baş nazir vəzifəsi ilə yanaşı, Daxili İşlər naziri və Nazirlər Şurasının Sədri vəzifələrini icra edib. O, 24 dekabr 1919-cu ildə yaratdığı hökumət kabinəsi (sayca beşinci) 1 aprel 1920-ci ilə qədər fəaliyyət göstərib.

31 may 1920-ci ildə ölkəni tərk edərkən, Nəsib bəy Yusifbəyli yolda qətlə yetirilib.

 

Mənbələr:


  1. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Gəncə quberniyasından olan dövlət xadimləri. Gəncə-2018

  2. Yaqub Mahmudov. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Ensiklopediyası. II cild. Bakı-2004

  3. Nəsiman Yaqublu. Cümhuriyyət qurucuları. Bakı-2018

  4. Nazif Qəhramanlı. Nəsib bəy nümunəsi. Bakı-2008

  5. http://www.tarixinstitutu.az/personalities/view/102

  6. https://www.youtube.com/watch?v=baw8qCcl0no&t=149s

Son xəbərlər

Bütün xəbərlər
Bu gün, 00:00

Bu gün ilin axır çərşənbəsi - Torpaq çərşənbəsidir

Bütün xəbərlər
Dünən, 18:00

Gəncədə külək güclənəcək

Bütün xəbərlər
Dünən, 17:07

Gəncəli qiraətçi Türkiyədə səhnə alacaq

Bütün xəbərlər
Dünən, 16:29

Sabah 17 dərəcə isti olacaq - PROQNOZ

Bütün xəbərlər
Dünən, 15:48

Gəncədə oğurluq edən yeniyetmələr saxlanılıb

Bütün xəbərlər
Dünən, 15:16

Gəncədə qəza baş verib, 2 nəfər yaralanıb

Bütün xəbərlər
Dünən, 14:43

Elektrik naqili oğurlayanlar saxlanılıb

Bütün xəbərlər
Dünən, 14:10

Gencexeber.az-dan çağırış!

Bütün xəbərlər
Dünən, 14:00

Hərbi xidmətdən boyun qaçıranlara qarşı qaydalar sərtləşdirilir

Bütün xəbərlər
Dünən, 13:24

Gəncədə qanunsuz tikililər sökülüb

Bütün xəbərlər
Dünən, 12:24

Gəncədə məktəbə aparan yol küçə alverçiləri tərəfindən zəbt olunub

Bütün xəbərlər
Dünən, 11:44

Martın bütün sosial ödənişləri verilib

Bütün xəbərlər
Dünən, 11:13

Bu xəstəlikdən əziyyət çəkənlərə verilən dərmanların sayı artırılıb

Bütün xəbərlər
Dünən, 10:39

Ana körpəsini yaşlı qadının evində atıb gedib

Bütün xəbərlər
Dünən, 10:28

Ali məktəblərə qəbulun II mərhələsinin tarixi açıqlanıb

Bütün xəbərlər
Dünən, 10:07

ATU-da Novruz şənliyi keçiriləcək

Bütün xəbərlər
Dünən, 09:29

Sadıllı qəsəbəsində genişmiqyaslı təmizlik işləri baş tutub

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 21:00

Ən çox şikayət olunan banklar - SİYAHI

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 19:00

Sərxoş kişi küçədə avtomobili saxlatdırdı, etiraz edən oğlunu qətlə yetirdi

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 16:00

Gəncə sakinləri binalarının vəziyyəti ilə bağlı kömək istəyirlər

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 15:00

Ən çox şikayət edilən sığorta ŞİRKƏTLƏRİ

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 13:00

Gəncədə məktəb qarşısında TƏHLÜKƏ

Gəncəbasar
15 mart 2026, 12:00

Boşandığı arvadını evə çağırıb, səkkiz bıçaq zərbəsi vurdu

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 11:00

Gəncədə bu parkın atraksionları xarab edilib

Bütün xəbərlər
15 mart 2026, 10:00

Nobel mükafatına namizəd olmuş gəncəli alimin doğum günüdür

Bütün xəbərlər
14 mart 2026, 17:23

Rəqsanə İsmayılovanın Gəncədəki konserti LƏĞV OLUNDU

Bütün xəbərlər
14 mart 2026, 16:35

Gəncəli şahmatçıdan Özbəkistanda böyük zəfər

Bütün xəbərlər
14 mart 2026, 15:56

Gəncədə yenə güclü külək olacaq

Oxşar xəbərlər